Sản lượng dừa ở Việt Nam khá lớn nhưng năng suất không cao do thiếu đầu tư và chăm sóc. Trước đây, có lúc trái dừa mất giá, nhiều nông dân bỏ mặc bọ cánh cứng tàn phá hay đốn bỏ trồng cây khác. Diện tích dừa hiện nay còn hơn 200 nghìn Ha, tập trung ỏ Bến Tre khoảng 40 nghìn Ha. Cây dừa hiện nay được xem là cây ăn trái có nhiều tiềm năng và triển vọng, đặc biệt là cây dừa thơm Thái Lan (Thai Aromatic coconut) là loại cây trồng cần có chiến lược đầu tư nhằm đem lại hiệu quả kinh tế cao và lợi ích xã hội lâu dài.

VÙNG NÀO NÔNG DÂN CÓ THỂ PHÁT TRIỂN CÂY THƠM

- Cây dừa được trồng nhiều nơi từ các tỉnh miền Trung- Trung Bộ chaỵ dài đến Cà Mau. Vùng ven biển nhiều loài cây ăn trái không thể mọc được, cây dừa dứa vẫn tươi tốt. Nó ưa thích đất có kết cấu tơi xốp, hàm lượng dinh dưỡng các chất dễ tiêu cao, ẩm độ trên 70%, đất không quá phèn với độ pH từ 4,8 trở lên là có thể trồng tốt. Trên vùng đất bạc màu cần cung cấp nhiều phân hữu cơ cho cây dừa để đạt năng suất và chất lượng cao.

- Dừa thơm thuộc nhóm dừa lùn. Giống đồng hợp tử (homozygous), đây là lợi thế giúp cho công tác tuyển chọn giống có nhiều thuận lợi. Nếu trồng chuyên canh cây dừa dứa cách ly với các vườn dừa khác giống thì không có khả năng lai tạp.

- Dạng cây và trái giống dừa Xiêm xanh, chỉ khác ở nước và cơm dừa thơm mùi lá dứa, mùa nắng hạn mùi thơm càng đậm. Bộ rể và lá non cũng có mùi thơm, lơi dụng đặc tính này, người ta có thể ngửi rể hay lá cây đã nghiền nát, nếu thơm mùi lá dứa thì có thể kết luận là đúng giống.

 - Cây trồng sau 3 năm cho trái. Bình quân cho 14 buồng khoảng 220- 250 trái cây/năm. Năng suất cao và ổn định ở cây từ 6- 25 năm tuổi.

 

Trái dừa là nguồn cung cấp thức uống tự nhiên thơm mát, bổ dưỡng và tinh khiết nhất. Các địa phương ven biển, những khu du du lịch sinh thái, xung quanh đê bao của các ao hồ nuôi cá ven sông Tiền, sông Hậu nên trồng cây dừa dứa để tạo cảnh quan, bảo vệ môi trường, che chắn gió bảo, chống xói mòn và có thể thu nhiều sản phẩm đặc thù cung cấp cho thị trường nội địa và xuất khẩu.

 

Hình thành các dự án đầu tư cây dừa thơm là bước đột phá chuyển đổi cơ cấu giống cây trồng, hình thành liên kết sản xuất hay làng nghề nâng cao đời sống nông dân và phát triển nông thôn. Trên cơ sở đó giúp nông dân từng bước hội nhập kinh tế Quốc Tế là vấn đề lãnh đạo ở các địa phương cần đặc biệt quan tâm.

 

CHỌN GIỐNG THẾ NÀO ĐỂ ĐẦU TƯ ĐẠT HIỆU QUẢ

- Cây dừa dứa là cây có thể đem lại hiệu quả kinh tế cao và lâu dài khoảng trên 30 năm. Nó có vị thế quan trọng trong chiến lược bảo vệ môi trường, phát triển kinh tế nông thôn, du lịch sinh thái, cung cấp thức uống thuần khiết cho ngành du lịch... Vì thế việc chọn giống để trồng là rất quan trọng vì nếu lầm lẫn trong việc chọn giống thì năng suất thấp, chất lượng kém, tệ hại hơn nữa là không đúng giống,  muốn cải thiện cần có thời gian và chi phí. Vì thế việc chọn giống cần phải cẩn trọng.

- Phải bảo đảm đúng giống dừa dứa. Vườn cây đầu dòng phải được trồng thuần dừa thơm, và hoàn toàn cách  ly với các vườn dừa khác giống. Cây giống được nuôi trong túi nhựa kích thước trung bình 20x28cm, chiều cao cây từ 50cm trở lên, có 4- 5 tàu là, không bị sâu bệnh, bộ rể phát triển mạnh, để bảo đảm cây sinh trưởng tốt sau khi trồng.

 

CÁC SẢN PHẨM TỪ DỪA THƠM

Cây dừa thơm có công dụng như các giống dừa lùn khác nhưng nhờ mùi thơm đặc trưng nên người tiêu dùng rất ưa chuộng.

- Dừa tươi làm thức uống giải khác và bồi dưỡng sức khỏe vì: Nước dừa nhiều đường Glucose, Fructose và Sucrose… Giàu đạm chất. Nhiều Vitamine C, B1 và khoáng chất. Nước dừa có thể dùng pha chế môi trường nuôi cấy mô. Là nguyên liệu chế biến thức ăn hay đóng hộp giúp việc tồn trử lâu dài, nâng cao được giá trị sản phẩm.

- Cung cấp nguyên liệu sản xuất mỹ phẩm cao cấp và là dược liệu quí bồi dưỡng, trị bệnh và làm đẹp.  

- Cơm dừa khô lấy dầu, làm bánh mứt, kẹo, phụ phẩm dùng làm thức ăn chăn nuôi hay phân bón. Cơm dừa nạo làm thạch dừa, sấy khô là mặt hàng xuất khẩu ổn định, có hiệu quả kinh tế cao.

- Tàu- lá làm chất đốt, thân gỗ già để làm nhà, làm đồ gia dụng. Vỏ dừa lấy sơ làm thảm, vật liệu cách âm, ván lát, phân bón. Gáo dừa làm than hoạt tính để xử lý mùi và dùng trong y học để chửa bệnh. Các nghệ nhân đã sáng tác hàng trăm sản phẩm thủ công mĩ nghệ phục vụ nhu cầu tiêu dừng và hàng lưu niệm.

 

MỘT SỐ BIỆN PHÁP KỸ THUẬT NÔNG DÂN CẦN LƯU Ý

Có thể khẳng định dừa thơm Thái Lan là cây ăn trái dễ trồng, nhẹ công chăm sóc và  có nhiều cơ may trên thị trường nhất. Để đạt hiệu quả cao cần lưu ý:

 

1. Sửa soạn đất: Cần khai hoang theo rãnh trồng để tránh gây biến đổi sinh thái môi trường và gây bất lợi cho sự phát triển cây trồng.

 

2. Mô líp trồng: Vùng đất cao ráo, hay đất cát không cần lên liếp mà chỉ cần cày sâu 20- 30cm và dọn sạch cỏ, rể cây. Đất phù sa thấp cần lên liếp để chống ngập úng. Tùy độ sâu của tầng phèn mà thiết lập mương liếp cho phù hợp. Liếp đơn ngang khoảng 4-5m. Liếp đôi ngang khoảng 9-10m. Chiều sâu mương không được vượt quá tầng sinh phèn. Nếu đất thấp cần lên mô cao 0,3- 0,7m, sau đó bồi đất hàng năm.

 

3. Mô hay hốc trồng: Bón 1kg vôi bột, sau 1tuần bón 0,5- 1kg phân lân, 5-10kg phân hữu cơ hoai mục.

 

4. Cự ly trồng: Trung bình cây cách cây 5,5m, hàng cách hàng 7m. Mỗi ha trồng 250 cây.

 

5. Trồng: -Đặt cây con ở vị trí giữa mô hay hốc trồng.

   - Không lấp đất cao hơn cổ thân cây con.

   - Cố định cây phòng chống đổ ngã và đậy gốc giử ẩm.

 

TRONG THỜI GIAN CƠ BẢN CẦN CHĂM SÓC THẾ NÀO

 

1. Tưới nước:

- Trong những ngày đầu sau khi trồng cần tưới cho cây 2- 3 ngày/lần.

- Cây bén rể, nếu mùa khô cần tưới 3- 4 lần/tháng. Theo dõi độ ẩm của đất để điều chỉnh lượng nước tưới cho giúp cây sinh trưởng tốt.

 

2. Làm cỏ: Chỉ làm cỏ xung quanh gốc khoảng 1- 2m. Không nên làm sạch cỏ để tạo vùng tiểu khí hậu ổn định và giúp thiên địch có chổ khu trú.      

 

3. Trồng xen: Là biện pháp kỹ thuật có ảnh hưởng tốt cho cây sinh trưởng. Trong những năm đầu có thể trồng các loại cây họ đậu và xen các loại cây Ca- cao, Cam, Quít, Ổi Xá lỵ không hạt (đây là cây ăn trái sau khi trồng khoảng 7- 8 tháng có thể cho lứa trái đầu tiên, sau 1 năm đạt được doanh số hòa vốn).

 

4.-Bón phân:

- Phân hữu cơ: Khoảng 20- 30 ký/cây/năm. Hoặc bón đều khắp tán cây và cuốc xới chôn vùi phân xuống sâu 1- 3 tất. Hoặc đào 3- 6 hốc xung quanh tán cây có kích thướt 0,4x0,4x0,4m bón phân và lấp đất lại. Cần lưu ý độ ẩm của đất, tránh quá ẩm hay khô hạn kéo dài.

- Phân hóa học:

+ Cây 1-2 năm tuổi: Bón cách gốc 15- 50cm. Liều lượng: 200gam Urê, 300gam Lân, 150- 300gam Kali, chia ra 4 lần/năm.

            + Cây 3 năm tuổi trở lên: Bón đều cả tán cây. Liều lượng: 1ký Urê, 1- 2 ký Lân, 1,5-2 ký Kali. Chia ra 2- 3 lần/năm. Bón 1- 2ký vôi đầu mùa mưa.

 

5.-Phòng trừ sâu- bệnh gây hại:

- Rệp sáp, sâu ăn lá non cũng có thể làm cho dừa còi cọc chậm phát triển. Dùng Supracide, Bassan diệt rầy... dùng Basudin 50Ec, Fenbis ... để diệt sâu ăn lá.

- Bọ cánh cứng, kiến vương và đuông là những loài gây hại trên dừa thường xuyên và nguy hiểm. Dùng chế phẩm Mat Metarhizium anisopliae, liều 50g, pha 1 lít nước + 20 ml dầu dừa hay dầu ăn, lắc đều đổ vào nõn dừa có bọ gây hại (Xử lý vào mùa mưa đạt hiệu quả cao hơn). Dùng 1g Actara 25WG pha 5 ml nước bơm vào thân cây. Hay dùng Diaphos 10H, Vicarp 95 BHN, Vibam 5H…  đặt vao đọt non và rắc xung quanh gốc cây dừa non.

- Một số loài nhện có thể gây hại làm lá bị cháy khô. Dùng Kelthane, Dầu DC. Tronplus để phòng trị…

- Trong vườn ươm cây con dễ bị thối chồi ngọn. Bệnh sì mủ thân trên những cây dừa tơ làm giảm năng suất và có thể làm chết cây.

 

Sau thời gian xây dựng cơ bản khoảng 3 năm cây dừa có thể cho hoa lợi giá sĩ tại vườn là 8000đ/trái, mỗi hécta trồng dừa đạt doanh thu đạt 400 triệu/năm. Vườn du lịch sinh thái trồng cây dừa dứa để tạo sinh cảnh và phục vụ du khách tại chổ, lợi nhuận  có thể đạt cao hơn hai lần. Lợi ích xã hội có thể đạt dược là rất lớn như: Bảo vệ môi trường, tạo được nhiều công ăn việc làn cho người lao động tham gia vào hoạt động trồng chăm sóc, chế biến và tiêu thụ những sản phẩm từ cây dừa dứa.